Klanten van banken ervaren minder discriminatie dan twee jaar geleden. Uit onderzoek van Ipsos I&O blijkt dat dit jaar 4,1% van de ondervraagden zich gediscrimineerd voelde, tegen 6,5% in 2024. Minister Heinen van Financiën meldt de uitkomst aan de Tweede Kamer; volgens de Nederlandse Vereniging van Banken hebben de maatregelen van banken effect.
Vergeleken met vorig jaar, toen 4,9% discriminatie ervoer, is de uitkomst iets lager. Over de periode sinds 2024 spreekt de minister van een ‘substantiële afname’. Respondenten met een niet-Europese migratieachtergrond ervaren relatief vaker discriminatie, en het aanvragen of wijzigen van een hypotheek wordt het vaakst genoemd als moment waarop dat gebeurt.
De Nederlandse Vereniging van Banken schrijft de daling toe aan wat banken de afgelopen twee jaar deden: zij investeerden in opleidingen, betere communicatie en scherpere procedures. Daarbij kwam meer aandacht voor indirecte en onbewuste discriminatie, en binnen de NVB delen banken kennis en ervaringen.
Ook de Autoriteit Financiële Markten oordeelde in mei positief over de verbeteringen bij de vijf banken die zij onderzocht. Alle deelnemers erkennen het probleem en hebben programma’s en teams opgezet. De Nederlandsche Bank waardeerde in september 2025 al de voortgang van banken.
Tegenover die vooruitgang staat dat burgers nog steeds discriminatie ervaren en dat vaak niet melden, vooral omdat zij verwachten dat er niets mee gebeurt. “Banken zijn actief bezig om discriminatie aan te pakken”, schrijft Heinen. “Dat is positief. Tegelijk besef ik ook dat er nog een weg te gaan is, met name om de acties verder in de praktijk te brengen.”
Als volgende stap werkt de NVB aan een standaard voor antiwitwas- en sanctieprocessen waar een risico op discriminatie bestaat. Praktijkvoorbeelden moeten laten zien hoe banken discriminatie voorkomen in het klantcontact en bij transacties met landen waar sancties gelden. Ook ‘adverse media screening’, het gebruik van openbare nieuwsbronnen, komt aan bod.
De vereniging bespreekt de standaard met maatschappelijke organisaties en verwacht hem in november te publiceren. “Ik vind het belangrijk dat banken deze standaard toepassen in de praktijk en dat banken deze goed implementeren in hun organisatie”, aldus Heinen.