Op maandagavond verruilde de Amsterdamse poptempel Paradiso gitaren voor geldstromen. Waar financiële congressen gewoonlijk plaatsvinden in steriele Zuidas-torens met lauwe koffie, koos Follow the Money voor een andere aanpak: spotlights, een volle zaal en een biertje in de hand. Met ‘De Avond van het Grote Geld’ liet het platform zien dat praten over macht en geld niet droog of afstandelijk hoeft te zijn.
In de zaal weerspiegelde het publiek de ambitie van het platform om generaties te verbinden. Hoewel ook veel jongeren tussen het publiek stonden, bleef de traditionele business‑casual achterban de toon zetten. De setting mocht dan informeel zijn, de sector bleek zich zelfs met een biertje in de hand niet zomaar van zijn gebruikelijke masker te ontdoen.
Grondstoffen als gijzelaar
Die informele sfeer maakte direct plaats voor de harde geopolitieke werkelijkheid van econoom Joeri Schasfoort. Hij waarschuwde voor de groeiende afhankelijkheid van Europa ten opzichte van China en de Verenigde Staten, die hij typeerde als de grootste financiële bedreigingen voor het continent.
Terwijl China het monopolie op grondstoffen voor de groene transitie stevig in handen heeft, dwingt de Amerikaanse machtspolitiek Europa in een steeds nauwer wordende invloedssfeer. Schasfoort pleitte voor een minder naïeve houding; Europa moet volgens hem durven inzien dat economische macht een wapen is dat aan beide kanten snijdt.
De menselijke prijs van magie
Dat de glimmende belofte van technologische vooruitgang een menselijke prijs heeft, werd duidelijk in het verhaal van techjournalist Isobel Cockerell. Zij vertelde over een Keniaanse vrouw die voor Meta werkt als content moderator: iemand die beelden uit de donkerste hoeken van het internet beoordeelt om het platform ‘schoon’ te houden en de algoritmes te trainen waarop AI-systemen draaien.
Over haar werk mag ze niets zeggen – een geheimhoudingsverklaring (NDA) bindt haar tot stilzwijgen – maar haar leefwereld, in een sloppenwijk aan de rand van Nairobi, verraadt hoe fragiel dat bestaan is. Terwijl wij de ‘magie’ van kunstmatige intelligentie bewonderen, dragen mensen als zij de psychologische en financiële last die onzichtbaar blijft.
Bekentenissen van een ex-gelovige
Waar Schasfoort en Cockerell de systemen ontleedden, bracht Abel van Gijlswijk de discussie terug naar het persoonlijke niveau in gesprek met redacteur Thomas Bollen. Van Gijlswijk vertelde hoe hij jaren geleden als presentator van een documentaire het ‘geldspel’ probeerde mee te spelen – gedreven door een simpele wens om rijk te worden.
Die jacht op kapitaal maakte echter plaats voor een fundamentele kritiek op het systeem naarmate hij de diepere lagen van de economie begon te begrijpen. Voor Van Gijlswijk en Bollen is geld inmiddels geen neutraal ruilmiddel meer, maar een krachtig narratief dat onze maatschappij in een houdgreep houdt.
Inhoud in een festivalschema
Toch schuurde de vorm van de avond soms met de aanwezige expertise. De strakke regie en de korte blokken, onderbroken door de experimentele klanken van de band Soil, dwongen de sprekers regelmatig tot een vorm van inhoudelijke oppervlakkigheid.
Hoewel er vanuit de zaal scherpe vragen werden gesteld, bleef het debat vaak steken op een instapniveau, waardoor het tempo soms belangrijker leek dan de diepte. Voor de fijnproever die hoopte op nieuwe, diepgravende onthullingen, voelde de avond daardoor soms meer als een kennismaking dan als een verdieping.
Ondanks de beperkte diepgang slaagde Follow the Money erin om een onderwerp dat doorgaans als stoffig wordt beschouwd, een sexy en urgent karakter te geven. De kracht van de avond lag niet in academische precisie, maar in het lef om de financiële wereld een nieuw podium te geven – op een plek waar doorgaans alleen de kunst regeert.