Het vertrouwen van Nederlanders in de woningmarkt is de afgelopen zes maanden fors afgenomen. Tegelijkertijd signaleren veel inwoners veranderingen in hun woonomgeving, zoals stijgende huizenprijzen, meer internationale bewoners en een groeiend aantal gezinnen. Hoewel deze ontwikkelingen overwegend positief worden beoordeeld, blijven zorgen bestaan over veiligheid en overlast. Dat blijkt uit het nieuwste woononderzoek van ING onder ruim duizend Nederlanders.
De ING Woonindex daalde van 110 naar 97 en komt daarmee voor het eerst in twee jaar onder de neutrale grens van 100. Volgens de bank wordt de daling vooral veroorzaakt door afnemend vertrouwen in de ontwikkeling van de huizenprijzen en een somberder oordeel over de Nederlandse economie.
De indicator voor de economische situatie zakte van 92 naar 76. “Dit is een opvallende daling die we al langere tijd niet hebben gezien. Het is een teken dat het sentiment rond de woningmarkt verandert”, zegt Wim Flikweert (manager Wonen bij ING).
Veranderende buurten
Uit het onderzoek blijkt dat Nederlanders hun buurt in toenemende mate zien veranderen. Vooral stijgende woningprijzen, een groeiend aantal gezinnen en meer internationale bewoners vallen op.
Per saldo is het sentiment positief. Bewoners waarderen de toegenomen levendigheid en het sociale contact in de buurt. Ook de veranderende bevolkingssamenstelling wordt vaker positief dan negatief beoordeeld: 36% ziet deze ontwikkeling als positief, tegenover 15% die er negatief tegenover staat.
Volgens ING zijn veiligheid, rust, de nabijheid van winkels, groenvoorzieningen en goede bereikbaarheid de belangrijkste kenmerken van een aantrekkelijke woonomgeving.
Zorgen over veiligheid en overlast
Niet alle veranderingen worden positief ervaren. Bewoners maken zich zorgen over toenemende overlast, een afnemend gevoel van veiligheid en de netheid van de wijk. Daarnaast ziet bijna een kwart van de respondenten het aanbod van zelfstandige winkels afnemen.
Toch maakt de meerderheid zich geen zorgen over de toekomst van de buurt. Ruim twee op de vijf respondenten ziet de ontwikkelingen juist als een kans. Voor de meeste Nederlanders hebben de veranderingen bovendien weinig invloed op het dagelijks leven, al geeft ongeveer de helft aan weleens te hebben overwogen te verhuizen vanwege veranderingen in de woonomgeving.
Eigenwoningbezitters tevredener
De helft van de Nederlanders is tevreden over de huidige woonsituatie. Eigenwoningbezitters zijn daarbij duidelijk positiever dan huurders: 61% van de eigenwoningbezitters is tevreden, tegenover 31% van de huurders.
Respondenten die minder tevreden zijn, geven vaker aan dat hun buurt niet langer aansluit bij hun huidige levensfase en kijken uit naar een andere woonomgeving. Volgens ING kan die verhuiswens in de huidige krappe woningmarkt lastig te realiseren zijn.
Sociale cohesie
Het onderzoek laat zien dat sociale contacten een belangrijke rol spelen in de leefbaarheid van buurten. Vooral bewoners die al langere tijd in dezelfde wijk wonen, actieve buurtbewoners en huisdiereigenaren dragen volgens ING bij aan de sociale cohesie.
De meeste Nederlanders onderhouden contact met hun buren, nemen pakketjes aan of nemen deel aan buurtactiviteiten. Een kwart helpt daarnaast actief mee om de buurt schoon te houden.
Ongeveer een derde van de Nederlanders voelt zich verantwoordelijk voor de eigen buurt. Bijna de helft verwacht bovendien op steun van buurtgenoten te kunnen rekenen wanneer hulp nodig is, bijvoorbeeld bij ziekte.
“Het elkaar spontaan ontmoeten op straat is een belangrijk bindend element”, voegt Flikweert toe. “Vooral hondenbezitters zullen herkennen dat hun dier vaak een laagdrempelige aanleiding vormt voor een gesprek met buurtgenoten.”