NIBUD: Liever rood staan dan spaargeld aanbreken

09 maart 2015 Banken.nl

Consumenten zijn zeer terughoudend bij het aanbreken van hun spaargeld. Het veilige gevoel van geld achter de hand te hebben, wint het van de rationele rekensom waarbij het goedkoper is om spaargeld in te zetten. De helft van de mensen met een lening wil geen spaargeld gebruiken om de lening af te lossen. Ook blijft 40% van de mensen liever rood staan dan de roodstand op te heffen met spaargeld. Dit blijkt uit het Nibud-onderzoek Financieel Gedrag & psychologische principes in de praktijk. Het Nibud concludeert in het onderzoek dat consumenten bij financiële keuzes worden beïnvloed door verschillende psychologische processen en dat beleidsmakers en (schuld)hulpverleners hier meer rekening mee moeten houden. Alleen kennis overbrengen en vaardigheden aanleren, is onvoldoende om de financiële zelfredzaamheid te verbeteren.

Graag spaargeld achter de hand

Uit het onderzoek blijkt dat 17% van de consumenten zowel spaargeld als een lening heeft. En drie op de vijf van hen geeft aan het spaargeld niet te willen gebruiken om de lening af te lossen, omdat ze het spaargeld achter de hand willen houden. Financieel gezien niet altijd verstandig, want geld lenen kost geld. Vaak is het voordeliger om het spaargeld te gebruiken en daarna weer opnieuw te sparen in plaats van maandelijks geld aan de aflossing van de lening te betalen.

NIBUD Liever rood staan dan het gebruiken van spaargeld

Ook ziet het Nibud dat het spaargeld niet snel wordt gebruikt om de studieschuld af te lossen. De helft van de respondenten met €5000 spaargeld wil dit niet gebruiken om een studieschuld van €5000 af te lossen. Ze willen eerst meer spaargeld hebben. Een kwart zegt zelfs minstens twee keer zoveel spaargeld nodig te hebben voor ze de studieschuld zullen aflossen.

Liever rood staan dan spaargeld inzetten

Ook mensen die rood staan, halen niet snel geld van hun spaarrekening om de roodstand op te heffen. Maar liefst twee op de vijf mensen staan liever een korte periode rood dan dat ze geld van de spaarrekening willen halen. De helft van alle huishoudens staat wel eens rood. Een kwart van hen geeft aan de roodstand echt nodig te hebben om rond te komen.

Uit het Nibud-onderzoek blijkt dat consumenten gevoelig zijn voor hoe er over rood staan wordt gesproken. Als gezegd wordt dat acht op de tien Nederlanders rood staat, vinden we het minder vervelend om zelf rood te staan, dan wanneer er niets wordt verteld over het aantal Nederlanders dat rood staat.

Meer overstappers bij jaarbedragen

Opvallend is ook het verschil tussen hoe mensen reageren op maand- en jaarpremies. Aan de respondenten werd gevraagd bij welk bedrag ze zouden overstappen naar een andere zorgverzekering. Als de jaarpremie werd genoemd, waren de respondenten eerder geneigd over te stappen dan bij hetzelfde bedrag verdeeld over maanden. Het merendeel van de respondenten die maandbedragen voorgeschoteld kregen, wilde pas bij €20 per maand overstappen, omgerekend €240 per jaar. Bij respondenten die jaarbedragen te zien kregen, wilden de meesten al bij €120 verschil gaan overstappen. Bijna 60% van de respondenten heeft de afgelopen drie jaar zorgverzekeringen vergeleken. De helft van hen is daadwerkelijk overgestapt.

Verliezen is erger dan dat winnen leuk is

In het Nibud-rapport komt naar voren dat consumenten verliezen vervelender vinden dan dat ze het fijn vinden om te winnen. Consumenten zullen meer actie ondernemen om verlies te voorkomen. Het Nibud concludeert in het rapport dat het belangrijk is om met dit soort psychologische processen rekening te houden. Vaak lijken het kleine nuanceverschillen, toch zijn ze duidelijk van invloed op hoe consumenten met hun geld omgaan in de dagelijkse praktijk.

De keuzes die consumenten maken, zijn niet altijd rationeel, maar wel te begrijpen vanuit de psychologische invalshoek. Dit is ook de reden dat het Nibud de leerstoel psychologische determinanten van economisch keuzegedrag heeft ingesteld in samenwerking met Universiteit Leiden.

Nieuws

Meer nieuws over